واژینیت (التهاب واژن یا عفونت مهبل): علل، علائم و درمان

واژینیت، التهاب واژن است که می‌تواند باعث ترشح، خارش و درد شود. علت معمولا تغییر در تعادل طبیعی باکتری واژن یا عفونت است. کاهش سطح استروژن پس از یائسگی و بعضی از اختلالات پوست نیز می‌تواند باعث واژینیت شود. درمان واژینیت بستگی به علت آن دارد. واژینیت عفونی با داروهای آنتی بیوتیک درمان می‌شود. واژینیت میکروبی با آنتی بیوتیک‌های خوراکی، کرم‌های آنتی بیوتیکی داخل واژینال یا تزریق (شات) آنتی بیوتیک‌ها درمان می‌شود.

اغلب موارد واژینیت هنگامی که به درستی درمان شود باعث ایجاد مشکلات دراز مدت نمی‌شود. اگر درمان نشود، عفونت واژن ممکن است به سایر اندام‌های لگنی گسترش یابد، که به عنوان بیماری التهابی لگن (PID) شناخته می‌شود. بیماری التهابی می‌تواند جدی باشد و منجر به اختلال در باروری شود. گاهی اوقات واژینیت حتی بعد از درمان موفق نیز دوباره رخ می‌دهد و دوره‌ی دیگری از درمان ضروری است. زنان مبتلا به تریکومونیاز یا واژینوز باکتریال در معرض خطر بیشتری از ابتلا به عفونت‌های منتقله از راه جنسی به دلیل التهاب ناشی از این اختلالات هستند. در زنان باردار، نشانه واژینوز باکتریال و تریکومونیاز همراه با زایمان زودرس و نوزادان با وزن کم هنگام تولد همراه است. در اصرع وقت در مورد علائم خود با متخصص زنان و زایمان صحبت کنید تا از تاخیر در درمان جلوگیری شود. جهت دریافت مشاوره و یا رزرو نوبت با شماره‌های متخصص زنان و زایمان تماس بگیرید.

دلایل واژینیت


علت التهاب واژن بستگی به نوع واژینیت بیمار دارد:

واژینوز باکتریال

این شایع‌ترین علت التهاب واژن ناشی از تغییر باکتری‌های طبیعی موجود در واژن برای رشد بیش از حد یکی از چندین اندامه‌های دیگر است. معمولا باکتری‌هایی که به طور معمول در واژن (لاکتوباسیل‌ها) یافت می‌شوند توسط باکتری‌های دیگر (هوازی) در مهبل بیش از حد هستند. اگر باکتری‌های هوازی بیش از حد زیاد شوند، اختلال ایجاد می‌کنند و باعث واژینوز باکتریال می‌شوند. به نظر می‌رسد این نوع واژینیت به رابطه جنسی مرتبط است، اما در زنانی که از نظر جنسی غیر فعال هستند نیز وجود دارد.

عفونت‌های قارچی

عفونت‌های قارچی هنگامی رخ می‌دهد که رشد بیش از حد در یک ارگانیسم قارچی معمولا آلبیکانس C واژن بیمار وجود دارد. آلبیکانس C همچنین باعث ایجاد عفونت در سایر مناطق مرطوب بدن بیمار مانند دهان (برفک)، چروک پوست و تخت ناخن می‌شود. قارچ همچنین می‌تواند راش قنداق شود.

تریکومونیاز

این عفونت رایج منتقله از راه جنسی توسط یک انگل میکروسکوپی تک سلولی به نام تریکوموناس واژینالیس ایجاد می‌شود. این ارگانیسم در طی رابطه جنسی با فردی که عفونت دارد، گسترش می‌یابد. در مردان، ارگانیسم معمولا دستگاه ادراری را آلوده می‌کند، اما اغلب باعث ایجاد نشانه‌ای نمی‌شود. در زنان، تریکومونیاز به طور معمول واژن را آلوده می‌کند و ممکن است علایمی ایجاد کند. همچنین باعث افزایش خطر ابتلا به عفونت‌های دیگر منتقله از راه جنسی در زنان می‌شود.

واژینیت غیر عفونی

اسپری واژینال، دوش، صابون‌های عطری، مواد شوینده‌ی معطر و محصولات منی‌کش ممکن است باعث واکنش‌های آلرژیک شده یا فرج و بافت واژینال را تحریک کند. اشیای خارجی مانند دستمال کاغذی نازک یا تامپون‌ها در واژن نیز می‌توانند بافت واژن را تحریک کنند.

سندرم دستگاه ادراری- تناسلی یائسگی (آتروفی واژن)

کاهش سطوح استروژن پس از یائسگی یا جراحی حذف تخمدان بیمار می‌تواند موجب نازک شدن دیواره‌ی واژن شود و گاهی اوقات باعث تحریک واژن، سوزش و خشکی می‌شود.

عوامل خطر

عواملی که خطر ابتلا به واژینیت را افزایش می‌دهند عبارتند از:

  •  تغییرات هورمونی، مانند موارد مرتبط با بارداری، قرص‌های ضدبارداری و داروهایی از جمله آنتی بیوتیک‌ها و استروئید‌ها
  •  استفاده از اسپرم‌کش برای جلوگیری از بارداری
  •  دیابت کنترل نشده
  •  استفاده از لباس‌های مرطوب یا کیپ
  •  استفاده از دستگاه داخل رحمی (IUD) برای جلوگیری از بارداری

علائم


نشانه‌ها و علائم واژینیت می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  •  تغییر رنگ، بو یا میزان ترشح از واژن بیمار
  •  خارش یا تحریک واژن
  •  درد هنگام نزدیکی
  •  ادرار دردناک
  •  خونریزی کم واژینال یا لکه بینی

تشخیص واژینیت


برای تشخیص التهاب واژن، احتمال دارد پزشک موارد زیر را انجام دهد:

سابقه‌ی پزشکی

پزشک سابقه پزشکی بیمار را بررسی خواهد کرد که شامل سابقه‌ی عفونت واژینال یا عفونت‌های منتقله از راه جنسی بیمار است.

معاینه لگن

پزشک ممکن است لگن بیمار را معاینه کند. در طی معاینه‌ی لگن ، پزشک ممکن است از ابزاری (سپکولوم) برای نگاه کردن در لگن بیمار برای التهاب و ترشح غیر طبیعی استفاده کند.

جمع‌آوری نمونه‌ها

جمع‌آوری یک نمونه برای تست در آزمایشگاه، گزینه دیگری است. پزشک ممکن است نمونه‌ای از ترشح گردن رحم یا واژینال را برای تست آزمایشگاهی برای تایید اینکه بیمار چه نوع واژینیت دارد، جمع‌آوری کند.

تست PH

تست pHانجام دهید. پزشک ممکن است PH واژن را با استفاده از یک آزمایش pH یا به کار بردن کاغذ pH به دیواره واژینال بیمار تست کند. pH بالا می‌تواند نشان دهنده‌ی باکتری واژینوز یا تریکوموناسیس باشد. با این حال، تست PH به تنهایی یک آزمون تشخیصی قابل اعتماد نیست.

درمان


انواع ارگانیسم‌ها و شرایط می‌توانند باعث واژینیت شوند، بنابراین درمان التهاب واژن، علت خاص را مورد هدف قرار می‌دهد:

درمان واژینوز باکتریال

برای این نوع التهاب واژن، پزشک ممکن است قرص‌های مترونیدازول (Flagyl) را تجویز کند که بیمار از طریق دهان مصرف می‌کند یا ژل مترونیدازول (MetroGel) و یا کرم کلیندامایسین (Cleocin) است که بیمار در واژن خود استفاده می‌کند. بیمار باید آزمایش شود و یک نسخه از این داروها برایش تجویز شود.

درمان عفونت‌های قارچی

عفونت‌های قارچی با یک کرم ضد قارچ بدون نسخه یا شیاف مانند میکونازول (Monistat 1)، کلوتریمازول (Gyne-Lotrimin)، بوکانونازول (Femstat 3) یا تیوکونازول (Vagistat-1) درمان می‌شوند، همچنین ممکن است با داروهای تجویزی ضد قارچی خوراکی مانند فلوکونازول (Diflucan) درمان شوند. از مزایای درمان بدون نسخه راحتی، هزینه و نیاز نبودن به انتظار برای دیدن پزشک، است. با این حال، بیمار ممکن است چیزی غیر از عفونت قارچی داشته باشد. استفاده از داروهای اشتباه ممکن است تشخیص دقیق و درمان واژینیت را به تاخیر بیاندازد.

درمان تریکومونیاز

پزشک ممکن است قرص مترونیدازول (Flagyl) یا تینیدازول (Tindamax) را تجویز کند.

سندرم دستگاه ادراری- تناسلی یائسگی (آتروفی واژن)

استروژن به شکل کرم واژن، قرص یا حلقه، به طور موثر می‌تواند این بیماری را درمان کند. این نوع درمان، پس از اینکه سایر عوامل خطر و عوارض احتمالی بررسی می‌شود، توسط نسخه پزشک قابل دسترسی است.

واژینیت غیر عفونی

برای درمان این نوع واژینیت، بیمار باید منبع تحریک را دقیقا مشخص کند و از آن اجتناب کند. منابع احتمالی شامل صابون جدید، پودر لباسشویی، نوار بهداشتی یا تامپون‌ها هستند. بیمار برای درمان تریکومونیاسیس، واژینوز باکتریال و آتروفی واژن نیاز به نسخه تجویزی دارد. اگر بیمار می‌داند که دارای عفونت قارچی است، می‌تواند کمپرس سرد مانند لیف را به ناحیه لبی بگذارد تا ناراحتی را کاهش دهد تا داروهای ضد قارچی اثر کامل داشته باشد.

پیشگیری


بهداشت خوب ممکن است از رخ دادن برخی از انواع واژینیت جلوگیری کرده و برخی علائم راتسکین دهد:

  •  از حمام کردن، حمام گرم و جکوزی جلوگیری کنید.
  •  از تحریک کننده‌ها اجتناب کنید. این شامل تامپون‌های معطر، پدها، دوش مهبل و صابون‌های معطر است. پس از دوش گرفتن صابون را از ناحیه‌ی بیرونی تناسلی با آن بشویید، و ناحیه را به خوبی برای جلوگیری از تحریک شدن خشک کنید. از صابون‌های ناملایم، مانند آن دسته از صابون‌هایی که با دئودورانت یا ضد باکتری، یا صابون‌های حمام کف کننده همراه هستند، استفاده نکنید.
  •  پس از دستشویی کردن از پاک کردن قسمت جلو به سمت عقب پرهیز کنید.

موارد دیگری نیز هست که هر زنی می‌تواند برای کمک به جلوگیری از واژینیت انجام دهد:

  •  از دوش مهبل استفاده نکنید. واژن غیر از شستشوی معمولی نیازی به تمیز کننده‌ی دیگری ندارد. استفاده مکرر از دوش مهبل ارگانیسم‌های طبیعی موجود در مهبل را که در واژن زندگی می‌کنند پاره می‌کند، و در واقع می‌تواند خطر عفونت واژن را افزایش دهد. دوش مهبل عفونت واژن را رفع نمی‌کند.
  •  از کاندوم لاتکس استفاده کنید.
  •  لباس زیر پنبه‌ای بپوشید. همچنین جوراب شلواری با فاق پنبه‌ای بپوشید. اگر بدون آن احساس راحتی می‌کنید در رختخواب لباس زیر نپوشید. قارچ در محیط‌های مرطوب سریع رشد می‌کند.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *